İş hayatına yeni atılan veya yeni bir işyerine giren çalışanların en sık karşılaştığı iki büyük hukuki problemle aynı anda yüzleşmişsiniz. İşverenlerin "deneme süresi" kavramını suistimal ederek sigortasız işçi çalıştırması maalesef çok yaygın bir yasa ihlalidir.
Sorunuzun hukuki olarak iki farklı boyutu var: İhbar tazminatı hakkınız ve SGK (sigorta) hakkınız. İşte 4857 sayılı İş Kanunu ve 5510 sayılı Sosyal Sigortalar Kanunu'na göre 2026 yılı güncel mevzuatında bilmeniz ve yapmanız gerekenler:
1. Deneme Süresinde İhbar Tazminatı Ödenir mi? İşvereninizin size ihbar tazminatı ödemeyeceği yönündeki beyanı, sadece bu konuda yasalara uygundur.
İş Kanunu Madde 15'e göre; taraflarca iş sözleşmesine bir deneme kaydı konulduğunda, bunun süresi en çok 2 ay olabilir.
Bu 2 aylık süre içerisinde (sizin durumunuzda 20 Aralık - 15 Şubat arası 2 ay dolmamıştır) hem işçi hem de işveren, sözleşmeyi bildirim süresine (ihbar süresine) gerek olmaksızın ve tazminatsız olarak feshedebilir.
Dolayısıyla, deneme süresi içinde çıkarıldığınız için yasal olarak bir "İhbar Tazminatı" hakkınız maalesef bulunmamaktadır.
2. "Deneme Süresinde Sigorta Yapılmaz" Yalanı ve Yasal Gerçekler İşverenlerin en büyük yalanı "ilk 2 ay deneme süresi, bu sürede sigorta yapılması zorunlu değil" bahanesidir. hukuk sistemimizde "sigortasız deneme süresi" diye bir kavram YOKTUR.
İşe başladığınız ilk gün, hatta ilk dakika itibarıyla SGK girişinizin yapılması yasal bir zorunluluktur.
İşveren sizi deneme süresinde 1 gün bile çalıştırsa, o 1 günün sigorta primini devlete ödemek zorundadır.
3. İşvereni şikayet Etme ve Hak Arama Yolları Yaklaşık 2 aylık sigorta priminizin çalınması (kayıt dışı istihdam), hem sizin emeklilik/sağlık haklarınızın gaspı hem de devlete karşı işlenmiş bir suçtur. Vakit kaybetmeden şu adımları izlemelisiniz:
ALO 170 ve CİMER Şikayeti: İlk olarak Çalışma ve Sosyal Güvenlik İletişim Merkezi olan ALO 170'i arayarak veya e-Devlet üzerinden CİMER'e girerek işyerini "Kayıt dışı (sigortasız) işçi çalıştırma" gerekçesiyle şikayet edin. Denetmenler işyerine baskın yapabilir veya inceleme başlatabilir.
Arabuluculuk ve Hizmet Tespit Davası: Şikayetler sonuçsuz kalırsa veya işveren "bu kişi bizde hiç çalışmadı" diyerek inkar ederse, o 2 aylık prim gününüzü geri kazanmak için İş Mahkemesinde "Hizmet Tespit Davası" açmanız gerekir. Dava açmadan önce zorunlu arabulucuya başvurmalısınız.
Delillerinizi Toplayın: Dava sürecinde orada çalıştığınızı ispatlamak size düşecektir. İşyerindeki whatsapp yazışmaları, size verilen şirket e-postası, müşteri kayıtları, işyeri üniformasıyla çekilmiş fotoğraflar, şirket hesabından size gönderilen maaş/avans dekontları ve en önemlisi o işyerinde çalışan (veya eskiden çalışmış) kişilerin şahitliği davayı kazanmanız için hayati önem taşır.
⚠️ Uzman Uyarısı (Çalışılan Günlerin Ücreti): İhbar tazminatı alamayacak olsanız bile, 20 Aralık ile 15 Şubat tarihleri arasında çalıştığınız tüm günlerin maaşını kuruşu kuruşuna alma hakkınız vardır. Eğer işveren bu yaklaşık 2 aylık maaşınızı (ve varsa fazla mesai, hafta tatili ücretlerinizi) ödemediyse, arabulucuya başvururken sadece sigortasız çalıştırılmayı değil, "Ödenmeyen İşçilik Alacaklarını" da mutlaka talep edin.