Hayır, ev sahibinizin rutin boya badana masrafını veya ömrünü tamamlayarak bozulan kombinin tamir ücretini depozitonuzdan kesmesi KESİNLİKLE YASAL DEĞİLDİR. Türk Borçlar Kanunu'nun (TBK) 334. maddesi çok nettir: "kiracı, sözleşmeye uygun kullanma dolayısıyla kiralananda meydana gelen eskimelerden ve bozulmalardan sorumlu değildir." Yani normal yaşamın getirdiği yıpranmaların faturasını kiracı ödemez.
Ev sahibinizin depozitonuza keyfi olarak el koymasını engellemek ve yasal haklarınızı korumak için bilmeniz gereken "Hor Kullanma" sınırları ve depozito kesinti kuralları şunlardır:
1. Boya Badana Masrafı Kimin Sorumluluğundadır? Kanuna göre bir evin boyasının zamanla solması, kirlenmesi veya duvara tablo asmak için açılan standart çivi delikleri "olağan yıpranma" (normal kullanım) kabul edilir.
ev sahibi, "Evi sana boyalı verdim, boyatıp çıkacaksın" diyerek depozitodan kesinti yapamaz.
İstisna (Hor Kullanma): Ancak duvarları orijinal rengi dışında fıstık yeşili/siyah gibi radikal bir renge boyadıysanız, çocuklarınız duvarları keçeli kalemle çizdiyse veya duvarda devasa oyuklar açtıysanız; bu durum "hor kullanma" kapsamına girer ve sadece o duvarın hasar bedeli depozitodan kesilebilir.
2. Bozulan Kombi ve Demirbaşlar (Yetkili Servis Raporu Şartı) Kombi, ankastre fırın, şofben veya petekler evin demirbaşlarıdır. Bu cihazların mekanik bir ömrü vardır ve zamanla bozulmaları gayet doğaldır.
Eğer kombinin anakartı yandıysa, motoru eskidiyse veya parça ömrünü tamamladıysa; bu masraf %100 oranında ev sahibine aittir.
Ev sahibinin bu masrafı depozitodan kesebilmesinin tek bir yasal şartı vardır: Yetkili servisin gelip "Kullanıcı (Kiracı) hatasıdır, cihaz susuz/bakımsız çalıştırıldığı veya fiziksel darbe aldığı için bozulmuştur" şeklinde resmi bir rapor tutması gerekir. Servis raporu olmadan ev sahibi "sen bozdun" diyerek para kesemez.
3. Depozito Hangi Durumlarda Yasal Olarak Kesilebilir? Depozito (Güvence Bedeli), ev sahibinin kafasına göre evini yenileme fonu değildir. Ev sahibi depozitodan SADECE şu 3 durumda kesinti yapabilir:
İçeride ödenmemiş kira borcunuz kaldıysa.
Üzerinize kayıtlı olmayan ancak sizin kullandığınız ödenmemiş fatura (elektrik, su vb.) veya apartman aidat borcunuz varsa.
Evde "hor kullanımdan" kaynaklı (kapıların kırılması, parkelerin su basması sonucu şişmesi, camların kırılması gibi) bilirkişi veya servis raporuyla kanıtlanmış olağandışı bir hasar varsa.
⚠️ Uzman Uyarısı (Anahtar Teslim Tutanağı ve İcra Takibi): Evden çıkarken anahtarı ev sahibine veya emlakçıya elden verip gitmek en büyük hatadır. Mutlaka aranızda iki nüsha olarak "Anahtar Teslim ve Tahliye Tutanağı" imzalayın. Bu tutanağa "Evde hor kullanım yoktur, boya/demirbaşlar olağan yıpranma seviyesindedir, tüm borçlar ödenmiştir" maddesini ekletin. Eğer ev sahibi tutanak imzalamaya yanaşmaz ve depozitonuzu haksız yere (örneğin boya masrafı bahanesiyle) geri ödemezse, doğrudan adliyeye giderek (veya e-Devlet üzerinden) ev sahibi aleyhine İlamsız İcra Takibi başlatabilirsiniz. Haksız kesinti yapan ev sahibi, icra dairesi aracılığıyla o parayı size faizi ve avukatlık masraflarıyla birlikte geri ödemek zorunda kalır.
